Idea

ฮอร์โมนชาย+ยาเบาหวาน ฟื้นฟูหัวใจชายวัยทอง

11 ก.พ. 2560

การเปลี่ยนแปลงทางร่างกายของผู้ชายวัยทองจะเป็นแบบค่อยเป็นค่อยไปต่างจากในผู้หญิง เนื่องจากฮอร์โมนเพศชาย (เทสโทสเตอโรน) ไม่ได้ลดลงอย่างเฉียบพลัน อัณฑะไม่ได้หยุดสร้างฮอร์โมนเพศชายเสียทีเดียว เพียงแต่สร้างในปริมาณน้อยลง ส่งผลให้เกิดภาวะขาดหรือพร่องฮอร์โมนเพศชายไปบ้าง ผลที่ตามมา ได้แก่ การลดความแข็งแกร่งของกล้ามเนื้อลง ความต้องการทางเพศลดลง ที่สำคัญคือหัวใจและหลอดเลือดของหนุ่มวัยทองทำงานได้แย่ลง และมีโอกาสเสี่ยงต่อการเกิดภาวะกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดได้มากขึ้น นอกจากปัญหาประชากรสูงอายุจะเพิ่มขึ้นแล้ว อีกปัญหาหนึ่งที่กำลังคุกคามโลกมนุษย์อย่างหนัก คือ ภาวะอ้วนลงพุงในวัยทอง

งานวิจัยเรื่อง “ผลของฮอร์โมนเทสโทสเตอโรนและยาต้านเบาหวานต่อการบาดเจ็บของหัวใจจากภาวะขาดเลือด แล้วมีเลือดกลับมาหล่อเลี้ยงในหนูที่ตัดอัณฑะร่วมกับมีภาวะดื้อต่ออินซูลิน จากการเหนี่ยวนำด้วยอาหารไขมันสูง” ของ ดร. น.สพ. วันพิทักษ์ ป้องกัน นักศึกษาทุนโครงการปริญญาเอกกาญจนาภิเษก (คปก.) รุ่นที่ 15 ของสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) ภายใต้การดูแลของ ศ. ดร. นพ.นิพนธ์ ฉัตรทิพากร เมธีวิจัยอาวุโส สกว. และ ศ. ดร. ทพญ.สิริพร ฉัตรทิพากร วุฒิเมธีวิจัย สกว. ได้ศึกษาการเปลี่ยนแปลงการทำงานของหัวใจหนุ่มวัยทอง และศึกษาลึกลงไปเมื่อหนุ่มวัยทองมีภาวะอ้วนลงพุง โดยคณะวิจัยทำการศึกษาตั้งแต่ระดับไมโตคอนเดรียของเซลล์กล้ามเนื้อหัวใจ ไปจนถึงการทำงานของหัวใจสัตว์ทดลอง พบว่าเมื่อไม่มีฮอร์โมนเพศ การทำงานของหัวใจก็แย่ลงตั้งแต่ระดับไมโตคอนเดรียซึ่งเป็นแหล่งพลังงานของเซลล์ และการมีภาวะอ้วนลงพุงร่วมด้วยจะยิ่งซ้ำเติมให้การทำงานที่แย่ลงของหัวใจของหนุ่มวัยทองยิ่งแย่มากขึ้นไปอีก

นอกจากนี้งานวิจัยยังพบเพิ่มเติมว่า เมื่อเข้าสู่วัยทองจะยิ่งมีโอกาสเสี่ยงต่อภาวะหัวใจขาดเลือด (หัวใจวาย) ได้มากขึ้น และพบว่าในวัยทองเมื่อได้รับการรักษาภาวะกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดแล้ว จะมีการตายของเซลล์กล้ามเนื้อหัวใจที่เป็นผลมาจากภาวะหัวใจวายนั้นเพิ่มจำนวนมากขึ้น รวมทั้งเกิดภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะมากยิ่งขึ้น แต่ภาวะที่เลวร้ายกว่าคือ เมื่อมีภาวะอ้วนลงพุงผนวกเพิ่มเข้าไปในชายวัยทองที่เกิดหัวใจวาย การตายของเซลล์กล้ามเนื้อหัวใจมีจำนวนเพิ่มขึ้นอีกหลายเท่า การทำงานของหัวใจยิ่งแย่ลง หรือกล่าวสั้นๆ ว่า เมื่อเข้าสู่วัยทองแล้ว ยิ่งอ้วนหัวใจยิ่งอ่อนแอ

แต่จะทำอย่างไรดี....เมื่อหัวใจแย่ไปแล้ว
                   คณะวิจัย สกว. พบว่าการรักษาหัวใจในสัตว์ทดลองโดยให้ฮอร์โมนเทสโทสเตอโรนเสริมเข้าไป หรือการใช้ยาต้านเบาหวานบางชนิด สามารถช่วยฟื้นฟูหัวใจให้กลับทำงานได้ดีขึ้นในหนุ่มวัยทองที่อ้วนลงพุง และการรักษาทั้งสองวิธีดังกล่าวสามารถลดการตายของเซลล์กล้ามเนื้อหัวใจหลังจากเกิดภาวะหัวใจวายได้ โดยการฟื้นฟูการทำงานของหัวใจนั้น เริ่มตั้งแต่ระดับไมโตคอนเดรีย เซลล์กล้ามเนื้อหัวใจ จนถึงการทำงานของหัวใจ โดยสามารถฟื้นฟูการทำงานของกล้ามเนื้อหัวใจให้มีแรงบีบตัวได้ดีขึ้น ส่งผลให้หัวใจสามารถสูบฉีดเลือดออกมาได้อย่างมีประสิทธิภาพ นอกจากนี้เมื่อดูในระดับเซลล์และไมโตคอนเดรีย พบว่าฮอร์โมนเทสโทสเตอโรนและยาต้านเบาหวานบางตัวนั้นสามารถลดการตายของเซลล์กล้ามเนื้อหัวใจและช่วยฟื้นฟูจากทำงานของไตโมคอนเดรียในสัตว์ทดลองที่มีภาวะอ้วนร่วมกับการขาดฮอร์โมนเทสโทสเตอโรน
                          ดังนั้น ข้อมูลจากการวิจัยพื้นฐานนี้ได้ชี้ให้เห็นว่า ชายวัยทองควรดูแลสุขภาพตนเองให้มากขึ้น เช่น งดการรับประทานอาหารไขมันสูง ร่วมกับการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ นอกจากนี้เมื่อเข้าสู่วัยทองแล้วควรหมั่นตรวจสุขภาพประจำปี โดยเฉพาะตรวจดูระดับไขมัน น้ำตาลในเลือดอยู่ในระดับปกติ ดังนั้นเพื่อให้มีคุณภาพชีวิตที่ดีในวัยสูงอายุ การถนอมหัวใจให้มีสุขภาพที่ดีในผู้สูงวัยจึงสามารถทำได้ด้วยการขจัดพุง แค่ไร้พุงก็เท่ากับเป็นการดูแลรักษาดวงใจดวงน้อยไปได้อีกนาน

*เรียบเรียงจากบทความเรื่อง หนุ่มวัยทองถนอมดวงใจ...แค่ไร้พุง โดย ศ.ทพญ.สิริพร ฉัตรทิพากร วุฒิเมธีวิจัย สกว. หน่วยวิจัยสรีรประสาทวิทยา ศูนย์วิจัยและฝึกอบรมทางไฟฟ้าของหัวใจ คณะแพทยศาสตร์ และคณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

Advertising

ข่าวล่าสุด